Zmieniają się zasady dotyczące płynów w bagażu podręcznym w Europie: na co powinni uważać polscy podróżni?

Kontrola bezpieczeństwa na lotniskach w Europie przechodzi widoczną transformację, ale zasady dotyczące płynów w bagażu podręcznym wciąż nie są jednolite. Najnowsze doniesienia wskazują, że Brussels Airport ogłosiło 30 maja: w nadchodzących latach całkowicie odnowi system kontroli bezpieczeństwa dla pasażerów odlatujących i wprowadzi skanery bagażu podręcznego CT. Technologia ta pozwala pasażerom na wybranych lotniskach nie wyjmować laptopów, urządzeń elektronicznych i płynów z torby, a w ramach nowych europejskich ram, w przypadku płynów dopuszczalne mogą być nawet pojemniki o pojemności do dwóch litrów. Dla polskich podróżnych najważniejszym przekazem nie jest jednak to, że zasada 100 ml przestała obowiązywać, lecz to, że na każdym lotnisku wylotu i przesiadkowym należy osobno sprawdzić aktualne przepisy.

Co wydarzyło się teraz na Brussels Airport?

Zgodnie z ogłoszeniem lotniska w Brukseli-Zaventem, infrastruktura bezpieczeństwa przechodzi wieloletnią transformację. Zgodnie z planami, pierwsze nowe urządzenia mogą zostać uruchomione w 2028 roku, a do lata 2029 roku wszystkie pasy kontroli w strefie odlotów mają zostać wyposażone w nowoczesne rozwiązania CT. Celem lotniska jest podwójny: szybszy przepływ pasażerów i większa przepustowość na wzrost ruchu w nadchodzących latach.

Wiadomość ta jest istotna, ponieważ Bruksela nie jest odosobnionym przypadkiem. Wiele dużych lotnisk w Europie już wcześniej zaczęło lub częściowo wprowadziło bardziej zaawansowane skanowanie bagażu podręcznego. Istotą systemu jest to, że urządzenie tworzy trójwymiarowy obraz zawartości bagażu, dzięki czemu personel bezpieczeństwa może dokładniej ocenić, co znajduje się w torbie. Dzięki temu może zmniejszyć się częsty problem, w którym pasażerowie muszą układać laptopy, tablety, woreczki z płynami lub kosmetyki w osobnych tackach w kolejce.

Jednocześnie przejście w Brukseli nie jest natychmiastowe. Osoby latające z Brukseli latem, jesienią 2026 roku lub w 2027 roku nadal muszą przestrzegać aktualnych zasad lotniska obowiązujących w dniu wylotu. Jest to szczególnie ważne dla osób, które udają się w podróż służbową, zwiedzanie miasta lub krótki weekendowy wyjazd tylko z bagażem podręcznym i chcą uniknąć opłat za bagaż rejestrowany.

Zasada 100 ml wciąż jest domyślna w wielu miejscach

Oficjalne informacje Unii Europejskiej dla podróżnych nadal przedstawiają zasadę, zgodnie z którą płyny, aerozole i żele zabierane do kabiny muszą być transportowane w pojemnikach o pojemności maksymalnie 100 ml, w przezroczystym, zamykanym woreczku o pojemności maksymalnie jednego litra. Większe pojemniki należy zazwyczaj umieścić w bagażu rejestrowanym, z wyjątkiem np. leków, specjalnych produktów dietetycznych i jedzenia dla niemowląt, które mogą wymagać osobnej kontroli.

Ta sytuacja podstawowa pozostaje ważna, ponieważ nowa technologia nie pojawia się jednocześnie i nie wszędzie. Lotnisko potrzebuje odpowiedniego sprzętu, zatwierdzenia organów nadzorczych, działających procedur i przeszkolonego personelu. Zmiana może zatem różnić się w zależności od korytarza, terminala i kraju. Pasażer może łatwo spotkać się z sytuacją, w której na lotnisku wylotu działa nowocześniejsza kontrola, ale w drodze powrotnej lub na lotnisku przesiadkowym ponownie stosuje się tradycyjną zasadę 100 ml.

Największe nieporozumienie wynika obecnie z tego, że wiadomości często formułują to tak: Europa „znosi” limit 100 ml. Rzeczywistość jest bardziej zniuansowana. Limit może zostać poluzowany tylko tam, gdzie dany system kontroli i dany pas lotniskowy spełniają warunki urzędowe. Jeśli pasażer źle zinterpretuje wiadomość i zabierze np. większe perfumy, krem do opalania, oliwę z oliwek lub wino w bagażu podręcznym na lotnisko, na którym nowa procedura jeszcze nie obowiązuje, produkt może zostać odebrany podczas kontroli bezpieczeństwa.

Gdzie kontrola może być już łagodniejsza?

Wśród największych europejskich węzłów komunikacyjnych w wielu miejscach działa lub jest testowane nowej generacji skanowanie bagażu podręcznego. Oprócz najnowszego ogłoszenia z Brukseli, informacje branżowe i lotniskowe wspominają o takich dużych lotniskach jak Londyn Heathrow, Dublin, Amsterdam Schiphol, Frankfurt czy Rzym Fiumicino. W Włoszech kilka lotnisk, w tym Mediolan Linate, Mediolan Malpensa, Rzym Fiumicino i Turyn, znajduje się wśród punktów, w których z punktu widzenia doświadczenia pasażera kwestia kontroli CT i większej ilości płynów jest już szczególnie ważnym tematem.

Dla polskich podróżnych jest to kwestia praktyczna, ponieważ wiele z tych lotnisk to częste miejsca przesiadek lub cele podróży. Jeśli ktoś podróżuje przez Rzym, warto przed wylotem sprawdzić aktualne informacje na temat lotniska Rzym Fiumicino. Przy zwiedzaniu Mediolanu lub na trasach w północne Włochy pomocne może być śledzenie stron lotnisk Mediolan Linate oraz Mediolan Malpensa. Podobnie, na dłuższych trasach europejskich lub międzykontynentalnych, zasady bezpieczeństwa lotniska we Frankfurcie, lotniska w Dublinie, Londynu Heathrow lub Amsterdamu Schiphol mogą wpłynąć na to, co warto zapakować do bagażu podręcznego.

Ważne jest, aby takie wewnętrzne informacje lotniskowe nie zastępowały oficjalnych informacji o bezpieczeństwie danego lotniska. Strony rezerwacyjne i lotniskowe stanowią dobry punkt wyjścia do planowania trasy, ale ostateczną decyzję zawsze warto podjąć na podstawie aktualnych instrukcji dla pasażerów lotniska wylotu i linii lotniczej.

Dlaczego nie jest to nieistotne na krótkich trasach?

Podróżowanie z bagażem podręcznym stało się w ostatnich latach szczególnie popularne. Struktura opłat tanich linii lotniczych, krótsze wycieczki miejskie i szybka odprawa online sprawiają, że wielu stara się zapakować wszystko do jednej małej torby. Poluzowanie zasad dotyczących płynów nie jest więc drobnym szczegółem komfortu: może mieć wpływ na to, czy ktoś może zabrać do kabiny pełnowymiarowe kosmetyki, preparaty lecznicze, płyn do soczewek kontaktowych, krem do opalania lub lokalny prezent gastronomiczny.

Jednocześnie w obecnym okresie przejściowym bezpieczniejszą strategią jest przygotowanie się pasażera do surowszych zasad. Jest to szczególnie prawdziwe na trasach obejmujących wiele krajów. Na przykład polski podróżny może wyruszyć z lotniska, na którym kontrola jest już wygodniejsza, a następnie wrócić z mniejszego lotniska regionalnego, gdzie wciąż obowiązuje stara procedura. To samo może się stać podczas przesiadki: zawartość bagażu podręcznego może przejść przez pierwszą kontrolę, ale może spowodować problem w drugim punkcie bezpieczeństwa.

Istotne jest również to, że nowe skanery nie oznaczają ogólnego zezwolenia na wszystkie przedmioty. Zasady dotyczące materiałów niebezpiecznych, łatwopalnych lub zakazanych nadal obowiązują. Zezwolenie na większe pojemniki z płynami nie zmienia faktu, że niektóre aerozole, chemikalia, ostre przedmioty lub baterie mogą podlegać osobnym ograniczeniom. Personel bezpieczeństwa nadal może poprosić o wyjęcie przedmiotu, jego osobną kontrolę lub zatrzymanie go.

Co powinien zrobić polski podróżny przed wylotem?

Najlepszą praktyką jest, aby pasażer w ciągu 24-48 godzin przed wylotem sprawdził oficjalną stronę internetową lotniska, zwłaszcza sekcję „security”, „hand luggage”, „liquids” lub „cabin baggage”. Jeśli na trasie znajduje się kilka lotnisk, każde z nich należy sprawdzić osobno. Nie wystarczy wiedzieć, że pierwsze lotnisko jest nowoczesne; zasady powrotu i przesiadki również się liczą.

• Jeśli nie masz pewności co do zasad, pakuj się tak, jakby limit 100 ml nadal obowiązywał.
• Ważne leki i specjalne produkty dietetyczne umieść osobno, w sposób łatwy do okazania.
• Wysokowartościowe płyny, takie jak perfumy, wino lub oliwa z oliwek, zabieraj w bagażu podręcznym tylko wtedy, gdy lotnisko wylotu i przesiadkowe wyraźnie na to pozwalają.
• Nie zakładaj, że ta sama zasada obowiązuje w drodze do celu i z powrotem.
• Osobno sprawdź zasady linii lotniczej dotyczące rozmiaru i liczby sztuk bagażu podręcznego, ponieważ nie są one tożsame z przepisami bezpieczeństwa lotniska.

Dla osób podróżujących z rodziną, zmiana ta może być szczególnie przydatna w przyszłości, ponieważ można spodziewać się mniej pakowania i mniej pośpiechu podczas kontroli. Produkty dla niemowląt i leki do tej pory mogły korzystać z osobnych wyjątków, ale systemy CT mogą uprościć cały proces. Jednak w okresie przejściowym podróżni z rodzinami powinni również przygotować się wcześniej: przepakowywanie w kolejce z dziećmi i wieloma torbami jest znacznie bardziej stresujące niż wcześniejsze wyselekcjonowanie płynów w domu.

Co to oznacza dla lotnictwa w Europie?

Upowszechnienie kontroli bezpieczeństwa CT jest jednym z cichych, ale znaczących ulepszeń doświadczenia pasażera w lotnictwie europejskim. Technologia ta obiecuje lotniskom większą przepustowość, pasażerom mniej pakowania, a personelowi bezpieczeństwa dokładniejszy obraz. Ulepszenia są szczególnie ważne w szczycie sezonu letniego, gdy kolejki mogą szybko rosnąć i pojedynczy wolniejszy pas bezpieczeństwa może wpłynąć na funkcjonowanie całego terminala.

Zmiana ta nie następuje jednak z dnia na dzień. Przykład z Brukseli pokazuje, że całkowite przejście dużego lotniska może zająć lata. Osoby podróżujące w 2026 roku wciąż spotkają się z systemem mieszanym: będą lotniska i pasy, na których nowoczesna kontrola jest już wygodniejsza, i miejsca, gdzie tradycyjna zasada 100 ml pozostaje w praktyce. Ta dwoistość może pozostać z nami przez długi czas.

Podsumowanie

Najważniejszy wniosek jest prosty: w Europie rzeczywiście rozpoczęła się praktyczna transformacja zasad dotyczących płynów w bagażu podręcznym, ale podróżni nie powinni traktować poluzowania jako ogólnej zasady. Najnowsze ogłoszenie Brussels Airport dobrze pokazuje, że duże lotniska dążą w dłuższej perspektywie do szybszej kontroli opartej na CT. Dla polskich podróżnych w 2026 roku najbezpieczniej jest nadal sprawdzać przepisy dla każdej trasy i w razie wątpliwości pakować się zgodnie z zasadą 100 ml. Dzięki temu zmniejsza się ryzyko, że drogie kosmetyki, prezenty lub napoje zostaną zatrzymane podczas kontroli bezpieczeństwa i zwiększa się szansa, że podróż rozpocznie się spokojnie już na lotnisku.